عبد الله الأنصاري الهروي ( خواجه عبد الله الأنصاري )

346

كشف الأسرار وعدة الأبرار ( تفسير خواجه عبد الله انصارى ) ( فارسى )

مبالغت ، يعنى : بزارى كشتند ايشان را ، و آن حمزه بود كه شكم وى بشكافتند ، و جگر بيرون كشيدند . بَلْ أَحْياءٌ - ايشان را « احياء » خواند ، كه ارواح ايشان را در شكمهاى مرغان از ميوهء بهشت روزى ميرسانند ؛ روزى مقدر در وقت معين ، هم چنان كه زندگان را باشد . و گفته‌اند كه : ايشان را « احياء » خواند از بهر آنكه ارواح ايشان تا بقيامت هر شب زير عرش مجيد بسجود درآيند ، همچون ارواح زندگان مؤمنان آن گه كه بوضو در خواب شوند . و گفته‌اند : شهيدان را تا بقيامت هر سال ثواب غزوى بنويسند از آنكه سنّت جهاد بنهادند ، پس ايشان را « احياء » بدان خواند كه هم چنان كه زندگان را در جهاد ثواب نويسند ايشان را نيز مىنويسند . و گفته‌اند : ايشان را نشويند و با جامهء خويش بگذارند چنان كه زندگان را . قال ( ص ) : « زمّلوهم بدمائهم و كلومهم ، فانّهم يحشرون يوم القيامة بدمائهم ، اللّون لون الدّم ، و الرّيح ريح المسك . » و گفته‌اند كه : خاك نخورد ايشان را در گور ، چنان كه زندگان را نخورد . در آثار بيارند كه : چهار كس آنند كه خاك نخورد ايشان را بعد از مرگ : انبياء ، علماء ، شهداء ، و حافظان يعنى حملهء قرآن . و درين معنى آوردند كه عمرو بن الجموح و عبد اللَّه بن عمرو بن حزام هر دو روز احد شهيد گشتند ، و هر دو را در يك گور نهادند ، و گور ايشان بر گذرگاه سيل بود . بعد از چهل و شش سال سر ايشان باز كردند ، تا بجاى ديگر نقل كنند از بيم سيل ، ايشان را تازه ديدند . چنان كه گويى يك روز گذشته است تا ايشان را دفن كرده‌اند ، و خاك ايشان را ناخورده و تباه ناكرده . قوله : عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ - اى من ثمار الجنّة و تحفها . رزق نامى است چيزى را مقدّر در وقتى معيّن ؛ چنان كه جاى ديگر گفت : وَ لَهُمْ رِزْقُهُمْ فِيها بُكْرَةً وَ عَشِيًّا .